2007 Türkiye Ekonomi Kronolojisi
Aşağıdaki bölüm 2007 yılında Türkiye'de gerçekleşen ekonomik gelişmeler hakkında bilgi vermektedir:
600 milyon Avro tutarındaki AB desteği 2007 yılından itibaren esas olarak Malatya, Elazığ, Erzurum, Van, Gaziantep, Diyarbakır, Şanlıurfa, Samsun, Trabzon, Konya, Kayseri ve Sivas illerindeki trafik ve çevre projelerine aktarılacak.
2007 öncesindeki dört yıl boyunca Türkiye'de 28 yeni sanayi bölgesi kuruldu. 1969 yılın
dan 2002'ye kadar ise toplam 65 sanayi bölgesi vardı.
Türkiye Sermaye Piyasası Kurulu, SPK'nın verilerine göre “yeşil sermaye” olarak adlandırılan İttifak Holding, Kombassan, Sayha, Yimpaş Gıda, Yimpaş Holding, Yimpaş İhtiyaç Maddeleri, 21. Yüzyıl Büyük Anadolu ve Kübraş şirketleri borsaya girmeye hazır durumda.
Türkiye'deki araç sayısı bir yıl içerisinde neredeyse 1,2 milyon artarak 12,3 milyon araca çıktı; bunların 6,2'si binek otomobili iken, 359 bini minibüsler, 1,7 milyonu hafif ticari araçlar ve 1,8 milyonu motosikletlerden meydana geliyor (Ocak 2007 sonu itibariyle).
Şubat ayı içerisinde kurulmuş olan Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı'ndan, yabancı doğrudan yatırımların hacmini yılda en az 20 milyar Dolar'a çıkarması bekleniyor.
Türkiye'de perakendecilik alanında bir dönüşüm gözlemlenmekte. Süper ve hiper marketlerin sayısı hızla artarken, küçük işletmelerin sayısı gerileme gösteriyor. 2007 yılında Türkiye'de ticari gayrimenkula yapılan harcamaların %80'i (3-4 milyar Avro) alışveriş merkezlerinin yatırımı için kullanıldı. Yine 2007 yılı başından bu yana Starbucks, Coffee & Chocolate, Johns, Schiller, Tchibo ve Illy Türkiye'de 100'den fazla şube açtı ve pazar halen büyümeye devam ediyor.
Yeni nesil ev kredisi (mortgage) için hazırlanmış olan yeni yasanın çıkmasıyla bankalar 2007 Şubatından itibaren finansal kiralama (leasing) ve tüketici finansman kuruluşlarına da konut kredisi verebiliyor. Bunun için %25 oranında öz sermaye yeterli oluyor, kalan kısmıysa ipotek olarak alınabiliyor. Vestel Manisa'da beş yeni fabrika açtı. Aynı şirket Avrupa'da televizyon pazarının %30'unu, beyaz eşyanınsa %11'ini elinde bulunduruyor. Vestel City fabrikalarının üretimi yılda 35,2 milyon cihaza yükselmiş durumda.
Mart 2007'de İstanbul'da yapılan bir ankete göre, ankete katılanların %32,7'si yolsuzluğun arttığı görüşündeyken, %20,4'ü azaldığı inancında. Fakat kamusal gelirlerin 10,2 milyar YTL civarında arttırılması, ancak yolsuzluğun azalmasıyla sağlanabilir. Fransız Sanayi ve Ticaret Odaları Birliği (ACFCI) Başkanı Jean-Francois Bernardin, Mart 2007'de, bir Fransa-Türkiye Akdeniz Birliği kurmayı önerdi. Böylelikle henüz birbirini tanımayan bu iki iş dünyası yakınlaşıp ticari ilişkilerini iyileştirebilecektir.
Zaman kayıplarını asgari tutmak için kamyonlar için alternatif bir rota belirlenmesi söz konusuydu: Türkiye'den Avrupa'ya ulaşmak için Karadeniz, Ukrayna ve Beyaz Rusya üzerinden Litvanya. Litvanya'dan kamyonlar feribotla diğer Avrupa ülkelerine taşınabilir.
Gürcistan'da kıtalararası tren yolunun inşasına yine 2007 yılında başlandı. Kars - Ahılkelek arasının tamamlanması için 2010 yılı öngörülüyor. Bu hat Londra'dan yola çıkılıp Türkiye üzerinden kesintisiz şekilde Şanghay'a ulaşılmasını sağlayacak.
İstanbul'un Levent semtinde yer alan bir kamu arazisi 800 milyon Dolar karşılığında Zorlu Grubu tarafından açık arttırmayla satın alındı.
Türkiye 2007 yılında Hannover Messe fuarının partner ülkesi oldu. Her yıl gerçekleştirilen bu fuara 270 Türk şirketi katıldı. Bu fuar Türkiye'de, aynı zamanda “Türkiye'nin imajının değiştirme olanağını” elde etme beklentisi olarak değerlendirildi.
Ülkedeki açlık sınırı 2.056 YTL. Dört kişilik bir aile beslenme için ayda 631 YTL harcıyor. Asgari ücretle çalışanların, 1 kilo ekmek için bir saat, 1 kilo et içinse bir gün çalışması gerekiyor. Yıllık dönem içerisinde beslenme giderleri, önceki yıla oranla %12,37 oranında daha yüksek.
Yabancı yatırımcıların Türkiye portföyü 76 milyar USD seviyesinde (Mart 2007 itibariyle). Yurtiçinde yaşayanların döviz birikimleri 88 milyar Dolar seviyesinin üzerine çıktı.
Nisan ayındaki cumhurbaşkanlığı seçimi ilk turu, mecliste yeter sayının elde edilememesi sonucu geçersiz kabul edildi. Meclis, cumhurbaşkanı seçimi için Mayıs ayında ikinci kez bir araya geldi. 367 milletvekilinden oluşan yeter sayının elde edilememesi nedeniyle oylama gerçekleştirilemedi. Bunun üzerine Eylül için öngörülmüş olan genel seçim Temmuz ayına alındı. 22 Temmuz günü erken seçim yapıldı. Sonuç: Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) tek başına hükümet kurma yetkisini kazandı. AKP yapılan tüm anket ve kamuoyu yoklamalarında önde olmasına karşın, %46'lık bir seçim başarısı herkesi şaşırttı. Meclisteki 550 koltuğun 340'ını AKP aldı, sosyal demokrat CHP oyların %20'sini alarak 112 koltuk aldı; CHP'yi 71 koltukla MHP izledi (oyların %14'ü). Bu üç partinin yanı sıra mecliste 27 bağımsız milletvekili de bulunmakta. İslami yönelimli AKP'nin tek başına hükümette olması, toplumun laik yönelimli kesimini tedirgin ediyor.
Eski dışişleri bakanı Abdullah Gül Ağustos ayında Türkiye Cumhuriyeti'nin 11. cumhurbaşkanı seçildi. Muhalefetteki sosyal demokrat parti Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) seçimleri boykot etti, ne var ki üçüncü turda bulunan milletvekillerinin 339 oyu zafer için yeterli oldu. Böylelikle Gül gibi muhafazakar yönelimi bilinen birisi ilk kez laik cumhuriyetin başkanlığına seçilmiş oldu.
2006 yılında yabancılara satılan gayrimenkulden elde edilen gelirin 100 Lirasının sadece 60 Lirası bildirilmişken, 2007 yılında yabancılara gayrimenkul satışında daha sıkı denetimler uygulandı.
İstanbul'da park edip toplu taşımaya geçme sisteminin yanı sıra toplu taşımacılığın iyileştirilmesi gerekiyor; bunu gerçekleştirmek için düşünülen transfer merkezleri ve genişletilmiş raylı sistemlerin özel elden finans edilmesi ve işletilmesi düşünüldü.
Mayıs ayında Rusya ile imzalanmış olan Türkmenistan ve Kazakistan boru hattı projesi ile Bulgaristan ve Yunanistan boru hattı enerji sözleşmesi, Türkiye üzerinden geçen Transkafkasya boru hattına bir alternatif meydana getiriyor.
Bazı gıda maddelerinin yanı sıra turizm hizmetlerindeki katma değer vergisi %18'den, yüzde sekize düşürüldü. KDV indirimi 1 Temmuz itibariyle yürürlüğe girdi.
2007 yılının ilk altı ayında, önceki yıla oranla %8,4 oranında bir artışla, Türkiye'deki vergi gelirinin %45'i (22,1 milyar YTL) İstanbul'dan elde edildi.
İstanbul Türkiye'nin moda merkezidir ve bunun da değişmesi arzulanmıyor; ama giyim sanayinin üretim ayağının tamamen İstanbul dışına taşınması, burada sadece araştırma geliştirme çalışmalarının kalması planlanmakta.
Türk sigorta pazarının gelişme potansiyeli, yurtdışından gelen yoğun ilgiyi de açıklar nitelikte. Halihazırda kişi başına düşen sigorta giderleri 90 Dolar civarında; diğer ülkelerde bu rakam 2.500 Dolar seviyesinde.
15 Haziran'dan itibaren yasal olarak sigortalanmış herkes, anlaşmalı özel sağlık kurumlarından doğrudan, yani sevk gerekmeden faydalanabiliyor.
Türkiye 2007 içinde araştırma ve geliştirme (AR-GE) çalışmalarına, gayri safi yurtiçi hasılasının %0,67'si ile sekiz AB ülkesinden daha çok para ayırdı. Bu harcamaların başında %3,86 ile İsveç yer alıyordu.
Öger Türk Tur, Stuttgart ile Sivas arasında haftalık uçuş koydu. Daha ileri bir tarihte Türk havayolu şirketleri Onur Air ve Pegasus, gelecekte hem yurtiçi hem de yurtdışı uçuşlarda işbirliğine gideceklerini açıkladılar.
22 ve 23 Haziran tarihlerinde İstanbul'da üçüncü Alman-Türk Ekonomi Kongresi gerçekleştirildi. Türk-Alman Sanayi ve Ticaret Odası'nın (Köln) Alman-Türk Sanayi ve Ticaret Odası (İstanbul) ile işbirliği içinde gerçekleştirdiği kongreye Sanayi ve Ticaret Bakanı Ali Coşkun ve dokuzuncu cumhurbaşkanı Süleyman Demirel katıldı.
Yaz boyunca Ankara'nın birçok kesimine uzun süre su verilemedi. İstanbul'da su kesintisi tehdidi yüksekti; 2007 ile 2023 yılları arasındaki içme suyu ihtiyacı için 12,7 milyar Avro’luk bir yatırım gereksinimi söz konusu.
Temmuz ayında devletin elektrik ticaret ve taahhüt kuruluşu TEDAŞ'ın yüksek borçları olduğu bildirildi. Bunun ötesinde termik santral kapasitesinin arttırılması için üç milyar Dolar'a gereksinim olduğu açıklandı. Hızla artan talep ve su kıtlığı nedeniyle elektrik üretim darboğazları beklenmekte. Aralık ayı içerisinde elektrik fiyatları meskenler için %15, işletmeler içinse %10 oranında zam gördü.
Sigara vergileri de, sigara tüketimini azaltmak amacıyla yeniden arttırıldı.
Bakü-Tiflis-Ceyhan petrol boru hattından ilk yıl içinde, 201 tankere yüklenen 164 milyon varil petrol taşındı; Türkiye'nin bundan geliri 750 milyon USD oldu. Çalık-Indian grubunun yanı sıra Petrol Ofisi ve Socar-Turcas, Adana Ceyhan'da planlanan rafineri projesi için gerekli izni aldı. Türkiye 2007 yılı içinde ABD'nin tüm uyarılarına karşın İran ile bir elektrik antlaşması imzaladı. Enerji ve Tabii Kaynaklar bakanı, doğal gaz çıkarılması ve taşınmasına ilişkin başka bir antlaşma planladıklarını açıkladı.
Ağustos ayında, GAP programının bir parçası olan Ilısu barajının inşasına başlandı; Ilısu barajı yıllık olarak 3,8 milyar kwh enerji üretecek. Çevre korumacılar, Hasankeyf sular altında kalacağı için projeye karşı çıktı.
Eylül ayında Türkiye, Ürdün, Tunus, Birleşik Arap Emirlikleri ve Gine, İslami ülkeler ticaret antlaşmasını imzaladı. Antlaşma, ekonomik işbirliğini güçlendirmek amacıyla 2009 itibariyle gümrüklerin kaldırılmasını içeriyor.
İstanbul'da bir başka alışveriş merkezi, 87 bin metrekarelik alanı, 300 mağazası, restoran, spor tesisleri ve sinemalarıyla İstinye Park açılıyor.
Türkiye'nin askeri harcamaları yıllık ortalama 9,9 milyar Dolar düzeyinde. Bu rakamla Türkiye, Avrupa'da beşinci sırada yer alıyor. Ortadoğu ile kıyaslandığındaysa Türkiye dördüncü sırada. Ortadoğu'da askeri harcamalar konusunda İran birinci sırayı alırken, hemen ardında Suudi Arabistan ve İsrail bulunuyor.
Belçikalı Godiva çikolata şirketi 850 milyon Dolar'a Ülker'e satılıyor. Ülker bu satın alımla beraber pazarını da büyütmüş oldu ve yeni bir müşteri segmentine ulaştı.
Kasım 2007 tarihli bir araştırmaya göre toplam üretim gelirinin büyük kısmı az sayıda insanın elinde. Banka müşterilerinin yüzde 3,4'ü Türkiye'deki banka birikimlerinin %90'ından fazlasına sahip ve bu eğilim giderek artıyor.
Nüfusun %29,46'sı bilgisayar kullanıyor. Yapılan bir ankete göreyse Türkiye nüfusunun yüzde 26,67'si Internet'ten faydalanmakta.
